Świat bez sztu­ki jest zam­knięty na miłość

Świat bez sztu­ki jest zam­knięty na miłość

 Sztuka Etiopii

Piękne, zabytkowe kościoły, średniowieczne zamki, klasztory na niedostępnych szczytach. Oryginalna muzyka, instrumenty praktycznie nieznane poza Etiopią, inny od europejskiego sposób zapisywania nut. Malarstwo zadziwiające intensywnością barw i specyficznym sposobem przedstawiania postaci. To tylko niektóre z tematów, które można poruszyć, omawiając sztukę Etiopii.

Najstarsze zabytki sztuki etiopskiej pochodzą z neolitu (malowidła naskalne, stele falliczne, dolmeny i menhiry). W okresie państwa Aksum wspaniały rozwój architektury: okazałe pałace w Aksum na planie prostokąta lub kwadratu z dziedzińcami (m.in. Taka Marjam, Enda Mikael, Enda Semon), budowle kultowe w postaci kamiennej platformy ze schodami, kute w skale cysterny; charakterystyczne były też wotywne trony kamienne, stele w kształcie obelisków (najwyższa ponad 33 m wys.) z dekoracją rzeźbiarską o motywach architektonicznych. Zabytki z okresu państwa Aksum znajdują się gł. w m. Aksum, także w Adulis, Dara, Kaskada, Jeha.

Rzeźbę tego okresu reprezentowały kamienne sfinksy, postacie ludzkie siedzące na tronie, brązowe figurki byków, terakotowe głowy ludzkie i statuetki. Wyróżniają się naczynia ceramiczne i kamienne oraz ozdoby z metali szlachetnych. Od IV w., czyli po przyjęciu chrześcijaństwa, nastąpił rozwój architektury sakralnej (na wzorach syryjskich i koptyjskich), budowano klasztory i kilkunawowe kościoły (kośc. w Dabra Damo z VI-X w. i w Dabra Libanos), powstawały chrześc. świątynie wykute w skale (np. w Lalibela 10 kościołów z XI-XIII w. wykutych w skale, jako monolit wraz z ołtarzami, chrzcielnicami, wiszącymi świecznikami).

Świątynie były zdobione malowidłami, reliefami, stiukami; rozwijała się rzeźba, snycerstwo, malarstwo tablicowe (ikony, dyptyki, tryptyki malowane temperą) oraz malarstwo miniaturowe; wyraźne były wpływy biznatyjskie i koptyjskie. W XVI i XVII w., po okresie wojen z muzułmanami, nastąpił ponowny rozwój architektury, wznoszono warowne zamki (np. w Gondar, XVII w.) i kościoły - podłużne z kopułami i centralne na rzucie koła lub oktogonu.

Gondar stało się ośrodkiem malarstwa ściennego i ikonowego. Od poł. XIX w. zaznaczyły się w malarstwie wpływy europejskie, zaczęła dominować tematyka świecka (portret, sceny figuralne, batalistyczne). Wpływy europejskie widoczne są też w arch. i urbanistyce (rozwój Addis Abeby). Rzemiosło artystyczne tworzone przez różne plemiona etiopskie to piękne naczynia z alabastru i marmuru, metalowe przedmioty liturgiczne, wyroby drewniane, tkackie, plecionki.

żródło: Internet i własne doświadczenia z podróży do Etiopii

 

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •